مصاحبه با استارت‌آپ XaaS

مصاحبه با استارت‌آپ XaaS

در فرایند راه‌اندازی استارت‌آپ، مراحل مختلفی وجود دارد. همه‌چیز در ایده و یا طراحی سایت خلاصه نمی‌شود و فقط مهارت‌های فنی، پاسخگوی شروع یک استارت‌آپ نیستند. بدون شک، هر کسب‌وکاری مسیر خاص خود را طی می‌کند ولی نکات مهمی مانند ارزیابی ایده اولیه استارت‌آپ، تغییر و توسعه مدل کسب‌وکار، تیم‌سازی، برنامه بازاریابی و مزیت رقابتی وجود دارد که یادگیری آن‌ها هنگام شروع کار از اهمیت زیادی برخوردار است. این‌زمانی موثرتر است که باتجربه عینی استارت‌آپ‌ها در هرکدام از این موارد آشنا شویم و بدانیم استارت‌آپ‌ها چگونه از این نکات در کسب‌وکار خود استفاده کرده‌اند.

در همین راستا «مرکز توانمندسازی و تسهیل‌گری کسب‌وکارهای نوپای فاوا» مجموعه‌ای از مصاحبه‌‌های آموزشی از استارت‌آپ‌های حوزه‌های مختلف تهیه‌کرده و تلاش دارد تا با نگاهی آموزش محور به فرایند راه‌اندازی استارت‌آپ‌های ایرانی بپردازد. همچنین برای افزایش آگاهی کاربران، مهم‌ترین مقالات، کارگاه‌ها و اینفوگرافیک‌های آموزشی خاص هر موضوع هم معرفی‌شده‌اند.

«اعتبارسنجی ایده کسب‌وکار»، «Pivot در مدل کسب‌وکار»، «تیم‌سازی، تقسیم وظایف و مدیریت بر تیم»،  «فعالیت در شبکه‌های اجتماعی»، «پشتیبانی و خدمات مشتری» و «چالش‌های ارتباط با دولت، قوانین حقوقی و مقررات» موضوعاتی هستند که در این مصاحبه‌های آموزشی به آن‌ها پرداخته‌شده است. در ادامه مصاحبه آموزشی مرکز با «استارت‌آپ XaaS» را می‌خوانیم.

 

۱-اعتبارسنجی ایده کسب‌وکار: چطور مشخص شد که ایده استارت­آپ XaaS  مناسب بازار است و با استقبال مردم رو‌به‌رو می‌شود؟ چه تحقیقاتی در این زمینه انجام‌شده بود؟

این قضیه مربوط به ۴ سال پیش است. قبل از آن در فناوری‌های ابری که فناوری مجازی‌سازی بود سال‌ها کار می‌کردیم ولی نه با دید استارت‌آپ و تجاری‌سازی. ما برای پروژه‌هایی مربوط به دولت و همچنین با سایر کارفرماها نیز کار می‌کردیم. بنا بر مطالعاتی که در زمان مجازی‌سازی انجام دادیم متوجه شدیم که روند فناوری قطعاً در جهت فناوری‌های ابری خواهد بود و با توجه به مطالعاتی که در دنیا انجام‌شده بود مطمئن شدیم که این اتفاق می‌افتد. فقط دیر یا زود مشخص نبود. ریسک دیگری که انجام دادیم ۴ سال پیش بود زمانی که استارت زدیم در دنیا، همان موقع این فناوری شروع به گسترش کرده بود و به مرحله اجرایی شدن و عملیاتی رسیده بود. واقعیت این است که در ایران، فناوری‌های جدید با تاخیر وارد کشور می‌شود. ما در این مورد برعکس عمل کردیم و سعی کردیم هم‌زمان با دنیا پیش برویم و این مسئله باعث شد با چالش‌هایی روبه‌رو شویم. ازاین‌جهت که ۴ سال پیش خیلی سخت بود که همانند این فناوری را در ایران راه بیندازیم. برای مثال: اولین کارفرمایی که ما می‌خواستیم راضی کنیم که این کار را برایشان انجام بدهیم آن‌قدر فناوری برایشان جدید بود که می­‌گفتند باید یک مشاور میلیون دلاری خارجی، داخل کشور بیاید و مطالعات این کار را انجام دهد، پایلوتی را راه‌اندازی کند و شما دوست دارید در کنارش باشید و یاد بگیرید. ما مشکلی با این موضوع نداشتیم ولی روحیه ما با این موضوع انطباق نداشت. ما می‌خواستیم که خودمان شروع  کنیم و اگر می­‌خواستیم معطل بمانیم تا آن دوستان بیایند و دانشی منتقل شود الان مثل همه فناوری‌ها عقب‌تر بودیم اما خدا رو شکر ۴ سال پیش توانستیم با تعدادی از جوان‌ها که همه آن‌ها تحصیل‌کرده داخل کشور بودند کار را عملیاتی کنیم. ما  ۴ سال پیش یک MVP از محصول را بالا آوردیم؛ به کارفرماها نشان دادیم. اولین کارفرما خوشش آمد. پروژه آن را گرفتیم˓ data center  آن را و بعدازآن هم دیتاسنترهای جدید، ابرهای خصوصی جدید و مسیر ابر عمومی را از همان روزهای اول شروع کردیم و خدا رو شکر الان سرویس ما خیلی شناخته‌شده هست و خیلی بیشتر از آن چیزی که انتظار داشتیم از آن استقبال شد.

(کارگاه: توسعه مشتری از مفاهیم کلیدی است که در مسیر شکل‌گیری استارت‌آپ به کشف و اعتبارسنجی مشتریان کمک زیادی می‌کند. در این کارگاه به خوبی این مفهوم و مدل مخصوص به آن توضیح داده شده است)

 

۲-Pivot در مدل کسب‌وکار: در ادامه شکل‌گیری XaaS ، چه تغییراتی بر مدل کسب‌وکار صورت گرفت؟

ما برای شروع کار نیاز به هزینه‌های نسبتاً قابل قبولی داشتیم تا بتوانیم کارهای R & D اولیه خود و هزینه‌های تیم را انجام دهیم. آن چیزی که در اوایل کار بیشتر به ما کمک کرد راه‌اندازی ابر خصوصی بود زیرا در پروژه‌هایی که نسبتاً بزرگ بود که ما آن‌ها را از سازمان‌ها و شرکت‌ها می‌توانستیم بگیریم و برایشان انجام بدهیم. آن چیزی که ایده‌آل ما بود و حتماً می‌خواستیم داشته باشیم این بود که کنار این راه‌اندازی‌های ابر خصوصی، ابر عمومی نیز  راه‌اندازی شود. روزهای اول روی این موضوع خیلی نمی‌توانستیم حساب کنیم. چون هنوز شناخته‌شده نبود و نمی‌توانستیم هزینه‌ای برای برندینگ انجام دهیم. پس روزهای اول، مدل تجاری ما مبتنی برابر خصوصی بود. در حال حاضر ابر عمومی در حال جلو زدن است و روزانه مشتریان قابل‌توجهی اضافه می‌شوند و در فناوری زیرساختی این عدد خیلی هست.

(مقاله: با نه نوع از مدل‌های کسب‌وکار آنلاین آشنا شوید)

 

۳-تیم‌سازی، تقسیم وظایف و مدیریت بر تیم: تیم XaaS  چطور شکل گرفت و چطور گسترش یافت؟

یک هسته اولیه داشتیم. عمدتاْ افرادی بودند که ما قبلاْ این‌ها را  می‌شناختیم و در پروژه‌های مختلف با آن‌ها کار کردیم به هم اعتماد داشتیم و شناخت داشتیم آرام‌آرام هم در طول زمان نیروها اضافه شدند و یک فرآیند سخت‌گیرانه‌ای برای افزایش نیرو در پیش گرفتیم. یک فضای خیلی عالی در تیم هست و همین کمک کرد که این سختی‌ها را بگذرانیم. ما در سال‌های اول ازنظر درآمدی دستمان تنگ بود و بعضاْ بعضی از نیروها بدون حقوق کار کردند و همین مسئله باعث شد که جلو بیوفتیم و خدا را شکر به‌جایی رسیدیم که الان همه چی خوب هست و بخشی از سهام شرکت هم به آن‌ها منتقل‌شده است.

(مقاله: تیم استارت‌آپ‌ خود را عاقلانه انتخاب کنید)

 

۴-برنامه XaaS برای استفاده از شبکه­های اجتماعی به چه صورت است؟

ما یک کانال تلگرامی داریم و یک تیم محتوایی که سعی می‌کنیم یک سری محتوا را بعضاً در رابطه با فناوری‌های مرتبط با کار خودمان در دنیا ببینیم و ترجمه کنیم، زیرنویس بگذاریم که معمولاً در کانال تلگرامی گذاشته می‌شود. همچنین از طریق سایت و وبلاگ محتواهای جدید متناسب با فضای ایران تولید می‌کنیم.

(کارگاه: این کارگاه در تولید محتوا و استراتژی‌های آن کمک زیادی می‌کند)

 

۵-فرآیند فروش آنلاین، پشتیبانی و خدمات مشتری

ما چون سرویس هستیم پشتیبانی در آن خیلی مسئله پررنگی هست. از همان روزهای اول فهمیدیم که باید یک سامانه آنلاین پشتیبانی خیلی خوب متناسب با نیاز خودمان داشته باشیم و نتیجه‌اش این شد که یک سامانه تیکتی مخصوص خودمان و سرویس ابری نوشتیم و مشتریانمان در آنجا حساب دارند. 

(مقاله: چطور «خدمات مشتری» را به‌عنوان یک مهارت یاد بگیریم؟)

 

۶-چالش‌های ارتباط با دولت، قوانین حقوقی و مقررات: آیا XaaS  با چالش خاصی در ارتباط با دولت و دیگر نهادهای دولتی روبه‌رو بوده است؟

ما جزو اولین شرکت‌های این حیطه بودیم که دانش‌بنیان شدیم و به ما گفتند که یک سری حمایت‌ها و وام‌ها هست اما ما به‌صورت عینی حمایتی ندیدیم و البته خودمان هم هیچ‌وقت دنبال روش‌هایی مثل وام نرفتیم و هیچ‌وقت وامی از دولت نگرفتیم. باوجوداینکه شرایطش برای ما پیش آمد ولی تصمیم ما این بود که این وام برای استارت‌آپی که ۳-۴ سالش است خیلی مناسب نیست و از طرف دیگر توانستیم پروژه‌هایی را بگیریم که بتواند هزینه‌های ما را پوشش بدهد.

چون استارت‌آپ ما فناوری جدیدی بود و ما هم خیلی زود وارد این حوزه شدیم تا الان هنوز حوزه‌های قانون­گذاری دیر عمل کردند و تازه پروژه‌های ابری در دولت تعریف‌شده است. خیلی از قانون‌گذاری‌ها در این حوزه ایده‌آل و تاثیرگذار نیست و بیشتر از اینکه راهگشا باشند دست‌وپا گیر هستند.

(اینفوگرافیک: همکاری استارت‌آپ‌ها و ارتباط آن‌ها با شرکت‌های بزرگ چالش‌های خاص خود را دارد. در این اینفوگرافیک این مسیر پرچالش را بخوبی برای شما به تصویر کشیده‌ایم)